Veel mensen willen minder zout gebruiken en kiezen daarom voor een zoutvervanger zoals kaliumzout. Dat lijkt een gezonde keuze, maar het is belangrijk om te weten dat kaliumzout je kaliuminname flink verhoogt. Voor de meeste mensen is dat geen probleem, maar in sommige situaties kan het risico’s geven.
Wat doet kalium in je lichaam?
Kalium is een mineraal dat nodig is voor een goede werking van je spieren, je zenuwstelsel en je hart. Ook helpt het bij het regelen van je bloeddruk. Je haalt kalium uit je dagelijkse voeding zoals aardappelen, groenten, melk, yoghurt, kaas, brood, vlees en fruit zoals bananen en sinaasappels. Je lichaam regelt het kaliumgehalte grotendeels zelf. Wat je te veel binnenkrijgt, raak je weer kwijt via je urine. Daar zorgen je nieren voor.
Wat is kaliumzout?
Kaliumzout, ook wel mineraalzout genoemd, is een alternatief voor gewoon keukenzout. In plaats van natriumchloride bevat het (deels) kaliumchloride. Het wordt vaak aanbevolen aan mensen die hun bloeddruk willen verlagen door minder natrium te gebruiken. Je kunt kaliumzout los kopen in de supermarkt, maar het wordt ook verwerkt in sommige kant-en-klare producten.
Kun je te veel kalium binnenkrijgen?
Voor gezonde mensen is dat bijna onmogelijk via normale voeding. Ook als je een multivitamine gebruikt met een kleine hoeveelheid kalium, levert dat meestal geen problemen op. Maar wanneer je kaliumzout vaak en ruim gebruikt, of supplementen neemt met hoge doses kalium, kan het bloedgehalte wel oplopen. Zeker als je nieren minder goed werken of als je medicijnen gebruikt die de uitscheiding van kalium remmen, neemt het risico toe.
Wat merk je van een te hoog kaliumgehalte?
Een verhoogde kaliumwaarde, ook wel hyperkaliëmie genoemd, geeft in het begin vaak geen klachten. Als het gehalte verder stijgt, kun je last krijgen van tintelingen, vermoeidheid of misselijkheid. In ernstigere gevallen kan het leiden tot spierzwakte, een trage of onregelmatige hartslag of zelfs een hartstilstand. Als je in één keer extreem veel kalium binnenkrijgt (18 gram), kan een acute kaliumvergiftiging ontstaan. Bij gezonde mensen zijn er geen nadelige effecten gevonden bij langdurig gebruik van 3 gram kaliumchloride per dag naast de normale voeding.
Wanneer moet je extra voorzichtig zijn?
Niet iedereen kan kalium even goed verwerken. Als je nieren minder goed werken, bouwt kalium zich sneller op in je lichaam. Ook sommige medicijnen, zoals bepaalde bloeddrukverlagers of plastabletten, kunnen ervoor zorgen dat je minder kalium uitscheidt. Volg je een kaliumbeperkt dieet of gebruik je kaliumsparende medicijnen? Dan is het verstandig om producten met kaliumzout te vermijden en eerst advies te vragen aan je arts of diëtist.
Check je bloedwaarden
Heb je twijfels over je kaliuminname of gebruik je medicijnen die invloed hebben op je kaliumgehalte? Laat dan je bloedwaarden controleren via je huisarts. Zo weet je zeker of kaliumzout voor jou een veilige keuze is.
Wat kun je beter gebruiken als smaakmaker?
Als je minder zout wilt eten, maar geen extra kalium wilt binnenkrijgen, kies dan liever voor smaakmakers zoals verse of gedroogde kruiden, specerijen, knoflook, citroensap of een beetje azijn. Zo geef je je maaltijd smaak zonder dat je extra natrium of kalium binnenkrijgt.
Wees voorzichtig met kaliumzout
Kaliumzout kan helpen om je zoutinname te verlagen, maar het verhoogt ook je kaliuminname. Voor de meeste mensen is dat geen probleem, maar bij een verminderde nierfunctie of bepaalde medicatie kan het wél risico’s geven. Weet je niet zeker of kaliumzout bij jouw situatie past? Laat dan je bloedwaarden controleren of overleg met je arts. Zo voorkom je verrassingen en blijf je veilig binnen de grenzen.
