Jodium is een spoorelement dat je lichaam niet zelf aanmaakt en dat je dus via je voeding moet binnenkrijgen. In Nederland wordt het bewust aan bepaalde voedingsmiddelen toegevoegd om tekorten in de bevolking te voorkomen. Hoewel je er maar een kleine hoeveelheid van nodig hebt, is het belangrijk om alert te zijn dat je genoeg binnenkrijgt. Hier lees je waar het in zit, hoeveel je nodig hebt, en wat de gevolgen kunnen zijn van een tekort of teveel.
Waar is jodium goed voor?
Jodium is vooral belangrijk voor het maken van schildklierhormonen. Deze hormonen regelen veel processen in je lichaam:
- Een gezonde groei van kinderen
- De ontwikkeling van je zenuwstelsel
- Je stofwisseling
- Je geheugen en leervermogen
Voor kinderen is jodium extra belangrijk, omdat het nodig is voor een normale lichamelijke en geestelijke ontwikkeling.
Waar zit jodium in?
Jodium komt van nature voor voedingsmiddelen zoals:
- Zeevis, zoals kabeljauw en makreel
- Melk, yoghurt en kaas
- Eieren
- Zeewier
Daarnaast is aan bepaalde producten jodium toegevoegd:
- Brood (wanneer het is gebakken met bakkerszout met jodium)
- Vlees en vleeswaren (optioneel toegevoegd)
- Keukenzout met jodium
Check de pagina ‘Waar zit het in’ voor meer bronnen van jodium.
Hoeveel jodium per dag heb je nodig?
De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid jodium voor volwassenen is 150 microgram (mcg). Tijdens de zwangerschap en het geven van borstvoeding is de behoefte hoger.
Een overzicht van de jodiumbehoefte tijdens alle levensfasen is te vinden bij ‘Hoeveel heb ik nodig’.
Symptomen bij een jodiumtekort
Een tekort kan leiden tot een traagwerkende en vergrote schildklier, ook wel struma of krop genoemd. Een traagwerkende schildklier kan leiden tot deze klachten:
- Vermoeidheid
- Gewichtstoename
- Koude handen en voeten
- Obstipatie
Bij kinderen kan een ernstig tekort leiden tot groeiachterstand en een vertraagde ontwikkeling van het zenuwstelsel. Een groot tekort kan leiden tot dwerggroei.
Oorzaken van een jodiumtekort
Een tekort ontstaat vaak als je voeding er onvoldoende van bevat. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren bij:
- Een dieet zonder brood of zuivel.
- Alleen biologisch brood eten. Daaraan is geen jodium toegevoegd.
- Gebruik van zout zonder jodium
- Een veganistisch voedingspatroon (zonder zeewier of verrijkte producten)
Ook een verhoogde behoefte, zoals tijdens de zwangerschap, kan het risico op een tekort vergroten.
Lees op de volgende pagina meer over een ‘jodiumtekort‘.
Kun je te veel jodium binnenkrijgen?
Een te hoge inname van jodium kan schildklierproblemen geven, vooral bij mensen met een tekort of een schildklieraandoening. Dit kan de volgende klachten veroorzaken:
- Vergroting van de schildklier
- Diarree
- Gewichtsverlies, terwijl je wel een goede eetlust hebt
- Hartkloppingen
- Nervositeit
- Slapeloosheid
Bij een normaal werkende schildklier wordt een hoge jodiuminname meestal goed verdragen. Voor volwassenen geldt een veilige bovengrens van 600 microgram per dag. Pas op met het eten van veel zeewier of het slikken van supplementen met kelp. Daarin kan te veel jodium zitten.
Veelgestelde vragen over jodium
Waarom is jodium toegevoegd aan brood?
In Nederland is het aan brood toegevoegd om tekorten in de bevolking te voorkomen. Brood wordt veel gegeten en is daarom een goede bron van jodium.
Is zeezout een goede bron van jodium?
Nee, gewoon zeezout bevat nauwelijks jodium, tenzij het speciaal is verrijkt. Alleen gejodeerd zout of bakkerszout levert voldoende.
