Gezond ontbijten voor kinderen: zo zorg je voor een goede start! 

Een goed ontbijt is belangrijk voor de gezondheid van kinderen. Niet alleen zorgt het voor een goede start van de dag, het helpt ook bij de inname van belangrijke voedingsstoffen zoals calcium, ijzer, jodium en foliumzuur (vitamine B11). Toch slaat een deel van de Nederlandse kinderen het ontbijt nog regelmatig over, vooral naarmate ze ouder worden. Wat zeggen de cijfers en hoe kun je thuis zorgen voor een gezond ontbijt? 

Wat zeggen de cijfers over ontbijten bij kinderen? 

Uit cijfers van het Nederlands Jeugdinstituut blijkt dat 84,6% van de basisschoolleerlingen (4–12 jaar) op doordeweekse dagen dagelijks ontbijt. In het voortgezet onderwijs daalt dat percentage naar 67,7%¹. Meisjes slaan vaker het ontbijt over dan jongens: 60,5% van de meisjes ontbijt dagelijks tegenover 74,4% van de jongens. 

De Ontbijtmonitor 2023 laat daarnaast zien dat het ontbijt lang niet altijd rustig of gezond verloopt. Zo ontbijt één op de drie kinderen niet aan tafel en bijna de helft eet het ontbijt met een scherm erbij, zoals een telefoon of tablet. Ook zijn er zorgen over de kwaliteit van het ontbijt: er wordt veel zoet beleg gekozen en groente of fruit ontbreken vaak. Bovendien geeft 10% van de ouders aan soms geen geld te hebben voor een (gezond) ontbijt². 

Waarom is ontbijten zo belangrijk? 

Kinderen die dagelijks ontbijten, hebben een hogere kans om voldoende vitamines en mineralen binnen te krijgen¹. Vooral calcium, ijzer, jodium en foliumzuur zijn onmisbaar voor de groei, ontwikkeling en het leervermogen van kinderen. Een ontbijt levert daarnaast energie voor de ochtend en helpt om de concentratie op school op peil te houden. Kinderen die niet ontbijten, grijpen later op de ochtend vaker naar minder gezonde tussendoortjes. 

Wat is een gezond ontbijt voor kinderen? 

Volgens het Voedingscentrum bestaat een gezond ontbijt voor kinderen uit: 

• Volkorenbrood of volkoren graanproducten zoals havermout of volkoren muesli. 

• Gezond beleg zoals 30+ kaas, 100% pindakaas (zonder toegevoegd zout of suiker), hummus of plakjes ei. 

• Een portie groente of fruit, bijvoorbeeld plakjes tomaat, komkommer, banaan of aardbei op brood of ernaast. 

• Melk, yoghurt of een plantaardig alternatief met toegevoegd calcium en vitamine B12. 

• Drinken: water, melk of thee zonder suiker. 

Kinderen van 4 tot 8 jaar hebben gemiddeld 2 tot 4 sneetjes volkorenbrood per dag nodig; kinderen van 9 tot 13 jaar 3 tot 6 sneetjes³. 

Tips voor een gezond ontbijt met kinderen 

Ontbijten blijft een uitdaging. Niet iedereen lukt het elke dag! Heeft je kind moeite met ontbijten? We geven je zes tips om het wat gemakkelijker te maken: 

1. Neem de tijd 
   Zorg ervoor dat je kind genoeg tijd heeft om te ontbijten. Het is dan niet erg als het wat langer duurt voordat het ontbijt op is. 

2. Geef iets mee voor later 
   Lukt het echt niet om het hele ontbijt op te eten? Geef dan een extra boterham of fruit mee als tussendoortje. 

3. Kies een alternatief voor brood 
   Als een boterham niet lukt, is pap, yoghurt of fruit een goed alternatief. Kies bijvoorbeeld voor havermout met banaan of yoghurt met volkoren muesli. 

4. Eet samen 
   Probeer zoveel mogelijk samen met je kind te ontbijten. Goed voorbeeld doet goed volgen. 

5. Maak het gezellig 
   Een vrolijk gedekte tafel helpt om lekker te ontbijten. Lukt dit ’s morgens niet, probeer dan eens om de avond ervoor de tafel al te dekken. 

6. Maak er geen strijd van 
   Lukt het vandaag niet om alles op te eten? Geen probleem – morgen is er weer een dag. 

Extra tip: Geef een vitamine D-supplement bij het ontbijt. Door een vast moment op de dag te kiezen vergeet je het minder snel. Bovendien worden vetoplosbare vitamines zoals vitamine D beter opgenomen als je ze tijdens een maaltijd neemt. 

Bronnen 

1. Nederlands Jeugdinstituut. Cijfers eten [Internet]. Utrecht: NJi; [geraadpleegd op 9 mei 2025]. Beschikbaar via: https://www.nji.nl/cijfers/eten  

2. Nationaal Schoolontbijt. Ontbijtgedrag van basisschoolleerlingen 2023 in beeld [Internet]. Den Haag: NSO; 2023 [geraadpleegd op 9 mei 2025]. Beschikbaar via: https://www.schoolontbijt.nl/2023/09/ontbijtgedrag-van-basisschoolleerlingen-2023-in-beeld/ 
   
3. Voedingscentrum. Wat geef ik mijn kind bij ontbijt en lunch (4–13 jaar)? [Internet]. Den Haag: Voedingscentrum; [geraadpleegd op 9 mei 2025]. Beschikbaar via: https://www.voedingscentrum.nl/nl/zwanger-en-kind/eten-4-12/wat-geef-ik-mijn-kind-bij-ontbijt-en-lunch-4-13-jaar-.aspx