Natrium is een mineraal dat van nature voorkomt in voeding, vooral in keukenzout (natriumchloride). In Nederland krijgen mensen vaak meer binnen dan nodig is. Daarom is het goed om je zoutinname te beperken. Een hoge hoeveelheid kan namelijk het risico op hoge bloeddruk en hart- en vaatziekten vergroten.
Waar is natrium goed voor?
Natrium mineraal is vooral belangrijk voor het regelen van je bloeddruk en vochtbalans. Daarbij werkt natrium samen met chloride en kalium.
Daarnaast speelt het een rol bij:
- De werking van je zenuwen (het doorgeven van zenuwprikkels)
- De werking van spieren (het goed kunnen samentrekken en ontspannen van spiercellen)
Waar zit natrium in?
Natrium komt van nature voor in voedingsmiddelen zoals melk, eieren, vlees, vis en groenten. We krijgen echter het grootste deel binnen via keukenzout, dat wordt toegevoegd tijdens de voedselproductie, bij het koken of aan tafel. Producten zoals brood, kaas, vleeswaren, kant-en-klaarmaaltijden, soepen en sauzen leveren een grote bijdrage aan de totale inname.
Check de pagina ‘Waar zit het in’ voor meer bronnen van natrium.
Hoeveel natrium per dag heb je nodig?
Volwassenen hebben ongeveer 1,5 gram natrium per dag nodig. Dat komt overeen met 3,75 gram keukenzout. De Gezondheidsraad adviseert om niet meer dan 2,4 gram (oftewel 6 gram zout) per dag te gebruiken, omdat een hogere hoeveelheid het risico op een hoge bloeddruk verhoogt.
Een overzicht van de natriumbehoefte tijdens alle levensfasen is te vinden bij ‘Hoeveel heb ik nodig’.
Symptomen bij een natriumtekort
Een tekort (hyponatriëmie) komt in Nederland zelden voor via de voeding. Als je toch een tekort hebt, kun je deze klachten krijgen:
- Lusteloosheid
- Misselijkheid en overgeven
- Hoofdpijn
- Verwardheid of sufheid
- Epileptische aanvallen
Oorzaken van een natriumtekort
Een tekort kan ontstaan als je veel natrium verliest. Dat kan door extreem veel zweten, bijvoorbeeld bij wedstrijdsporters of mensen die zwaar lichamelijk werk doen in extreme hitte. Bij gewone recreatieve sport komt dit niet snel voor. Het is dus ook niet nodig om bij warm weer of bij het sporten extra zout te eten.
Je kunt wel een natriumtekort krijgen bij ernstige diarree of overgeven. Om dat te voorkomen, is het belangrijk om veel te drinken en in dit geval wél wat extra zout te eten. Je kunt ook het middel ORS gebruiken: Oral Rehydration Salt. Daarmee maak je eenvoudig een oplossing met de juiste hoeveelheid water, zout en suiker.
Kun je te veel natrium binnenkrijgen?
Ja, een te hoge natriuminname komt in Nederland vaak voor en kan leiden tot een verhoogde bloeddruk. Op lange termijn vergroot dit de kans op hart- en vaatziekten. Ook kunnen de nieren extra worden belast, vooral bij mensen met een verminderde nierfunctie. Daarom is het verstandig om bewust om te gaan met zoutgebruik. Neem niet meer dan 6 gram zout per dag.
Veelgestelde vragen over natrium
Wat is het verschil tussen natrium en zout?
Keukenzout bestaat voor ongeveer 40% uit natrium en 60% uit chloride. Als op een etiket natrium staat vermeld, gaat het dus om een deel van het zout. 1 gram natrium komt overeen met ongeveer 2,5 gram keukenzout.
Helpt minder zout eten tegen een hoge bloeddruk?
Ja, een lagere zoutinname verlaagt de bloeddruk bij veel mensen. Vooral mensen met een hoge bloeddruk, ouderen en mensen met een verminderde nierfunctie kunnen hiervan profiteren. Minder zout eten vermindert het risico op hart- en vaatziekten.
Is zeezout gezonder dan keukenzout?
Nee, zeezout en keukenzout bevatten ongeveer evenveel natrium. Het gebruik van zeezout verlaagt de natriuminname dus niet. Het is juist beter om keukenzout met toegevoegd jodium te gebruiken.
