Kalium is een mineraal dat je lichaam elke dag nodig heeft. Je vindt het in veel producten die je misschien al vaak eet, zoals groente, fruit en noten. Hier lees je wat het precies is, waar het in zit en waarom het goed is om er genoeg van binnen te krijgen.
Waar is kalium goed voor?
Kalium is belangrijk voor het regelen van je vochtbalans en je bloeddruk. Hierbij werkt dit mineraal samen met natrium en chloride. Verder zorgt kalium voor:
- Het geleiden van zenuwprikkels
- Het samentrekken van je spieren
Bij mensen met een hoge bloeddruk helpt kalium om de bloeddruk te verlagen. Het is wel belangrijk dat je niet alleen extra kalium neemt, maar ook dat je minder zout gebruikt. Natrium in zout verhoogt namelijk je bloeddruk.
Een hoge inname van kalium verkleint de kans op een beroerte.
Waar zit kalium in?
Kalium komt voor in bijna alle voedingsmiddelen. Belangrijke bronnen zijn:
- Aardappelen
- Volkorenbrood
- Groenten zoals spinazie, broccoli en wortels
- Fruit, vooral in bananen
- Melk, yoghurt en kaas
- Vlees en vis
Let op: kalium kan verloren gaan bij het koken van groenten of aardappelen in veel water. Door te stomen of te koken in weinig water behoud je meer kalium in je maaltijd.
Check de pagina ‘Waar zit het in’ voor meer bronnen van kalium.
Hoeveel kalium per dag heb je nodig?
Voor volwassenen geldt een aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH) van 3,5 gram per dag. De behoefte bij kinderen varieert per leeftijdsfase.
Een overzicht van de kaliumbehoefte tijdens alle levensfasen is te vinden bij ‘Hoeveel heb ik nodig’.
Symptomen van een kaliumtekort
Als je te weinig kalium in je lichaam hebt, kun je last krijgen van verschillende klachten. Mogelijke symptomen zijn:
- Spierzwakte of spierkrampen
- Verminderde eetlust
- Misselijkheid
- Vermoeidheid
- Hartritmestoornissen
Oorzaken van een kaliumtekort
Een tekort aan kalium komt niet vaak voor als je gezond en gevarieerd eet. Toch kan het ontstaan in bepaalde situaties, zoals:
- Langdurig en ernstig braken of diarree
- Het veel gebruiken van plaspillen of laxeermiddelen
- Ernstige ondervoeding
Als je een kaliumtekort hebt, helpt het vaak en genoeg om veel kaliumrijke voedingsmiddelen te eten. Soms is dat niet voldoende en heb je kaliumtabletten nodig. Gebruik die alleen in overleg met je arts.
Kun je te veel kalium binnenkrijgen?
Voor gezonde volwassenen is er geen officieel vastgestelde bovengrens voor de dagelijkse inname van kalium. Het lichaam regelt het kaliumgehalte via de nieren. Een teveel aan kalium plas je meestal uit.
Een overschot aan kalium kan ontstaan als je nieren niet goed werken of als je bepaalde medicijnen gebruikt die je bloeddruk verlagen (zoals kaliumsparende diuretica).
Gebruik niet zomaar supplementen met kalium. Dit kan slecht zijn voor je hart. Een groot overschot aan kalium kan in het ergste geval leiden tot een hartstilstand.
Veelgestelde vragen over kalium
Moet ik op kalium letten bij een nierziekte?
Ja, bij een verminderde nierfunctie kan het lichaam kalium minder goed uitscheiden. In dat geval moet de kaliuminname via voeding vaak worden beperkt. Dit gebeurt altijd onder begeleiding van een arts of diëtist.
Wat is de relatie tussen kalium en natrium (zout)?
Kalium werkt bloeddrukverlagend, terwijl een hoge inname van natrium (zout) de bloeddruk juist kan verhogen. Een kaliumrijk dieet in combinatie met minder zout is gunstig voor hart en bloedvaten.
